Polski

Zaimki dopełnieniowe

10 min

Me, te, le, la, nous, vous, les, lui i leur zastępują dopełnienie i stoją przed czasownikiem. Zaimek stoi tuż przed czasownikiem, z wyjątkiem trybu rozkazującego twierdzącego: Je le vois. Je lui parle. Regarde-le.

Podsumowanie

Nic w tej sekcji nie jest na poziomie ani niższym. Zaczyna się od A1.

ZagadnienieZasadaPrzykładPolskiPoziom
me, te, nous, vousta sama forma jako dopełnienie bliższe i dalsze; m’, t’ przed samogłoskąIl m’aime. / Elle nous parle.On mnie kocha. / Ona z nami rozmawia.
le, la, lesdopełnienie bliższe, bez przyimka; l’ przed samogłoskąJe la vois. / Je les connais.Widzę ją. / Znam ich.
lui, leurà + osoba: lui (jedna), leur (kilka)Je lui parle. / Je leur écris.Rozmawiam z nim. / Piszę do nich.
Miejsceprzed czasownikiem w formie osobowejIl nous écoute.On nas słucha.
Z bezokolicznikiemprzed bezokolicznikiemJe veux le voir.Chcę go zobaczyć.
Przeczeniene + me / le / lui + czasownik + pasJe ne le vois pas.Nie widzę go.
Passé composéprzed czasownikiem posiłkowymJe l’ai vu hier.Widziałem go wczoraj.
Tryb rozkazującypo czasowniku, z łącznikiem; me zmienia się w moiRegarde-le. / Donne-moi le sel.Spójrz na niego. / Daj mi sól.
Tryb rozkazujący przeczącyne + me / le / lui + czasownik + pas: zaimek wraca przed czasownikNe le regarde pas !Nie patrz na niego!
Zgodaw passé composé imiesłów zgadza się z poprzedzającym le, la, lesMarie ? Je l’ai vue.Marie? Widziałem ją.
Pułapkanigdy po czasowniku, poza trybem rozkazującym twierdzącym: je le voisJe le vois.Widzę go.
Pułapkaleur nigdy nie ma ‑sJe leur parle.Rozmawiam z nimi.

Przegląd

Nic w tej sekcji nie jest na poziomie ani niższym. Zaczyna się od A1.

  • Zaimek dopełnieniowy zastępuje znany już rzeczownik i pozwala go nie powtarzać. Tu connais Paul ? — Oui, je le connais.Znasz Paula? — Tak, znam go.
  • W 3. osobie le, la i les zastępują dopełnienie bliższe, a lui i leur zastępują osobę wprowadzoną przez à. Je la vois. / Je lui parle.Widzę ją. / Rozmawiam z nią.
  • Zaimek stoi przed czasownikiem; jedyny wyjątek to tryb rozkazujący twierdzący, w którym stoi po czasowniku. Je te comprends. / Écoute-moi.Rozumiem cię. / Posłuchaj mnie.
  • O moi i toi po przyimku — zob. Zaimki akcentowane.
  • O zastępowaniu miejsca lub dopełnienia z de (y, en) — zob. Y i en.

Forma: zaimki

Nic w tej sekcji nie jest na poziomie ani niższym. Zaczyna się od A1.

OsobaDopełnienie bliższeDopełnienie dalsze (z à)Poziom
jeme / m’me / m’
tute / t’te / t’
ille / l’lui
ellela / l’lui
nousnousnous
vousvousvous
ils / elleslesleur
  • Przed samogłoską me, te, le i la zmieniają się w m’, t’ i l’. Il m’aime. / Je l’écoute.On mnie kocha. / Słucham go.
  • Lui odnosi się do mężczyzny i do kobiety. Paul ? Je lui parle. / Léa ? Je lui parle aussi.Paul? Rozmawiam z nim. / Léa? Z nią też rozmawiam.
  • Leur się nie zmienia: nie dodaje się ‑s. Je leur parle. / Elle leur écrit.Rozmawiam z nimi. / Ona pisze do nich.

Forma: miejsce zaimka

Nic w tej sekcji nie jest na poziomie ani niższym. Zaczyna się od A1.

FormaPrzykładPolskiPoziom
podmiot + me / te / le / la / les / lui / leur + czasownikJe le vois. / Elle nous écoute.Widzę go. / Ona nas słucha.
podmiot + ne + me / te / le / la / les / lui / leur + czasownik + pasJe ne le vois pas. / Il ne lui parle pas.Nie widzę go. / On z nią nie rozmawia.
podmiot + czasownik + me / te / le / la / les / lui / leur + bezokolicznikJe veux le voir. / Il va lui téléphoner.Chcę go zobaczyć. / On zadzwoni do niej.
podmiot + me / te / le / la / les / lui / leur + czasownik + ↗Tu me comprends ? / Vous le connaissez ?Rozumiesz mnie? / Zna go pan?
podmiot + me / te / le / la / les / lui / leur + czasownik pomocniczy + III formaJe l’ai vu hier. / Elle lui a parlé.Widziałem go wczoraj. / Rozmawiała z nim.
podmiot + ne + me / te / le / la / les / lui / leur + czasownik pomocniczy + pas + III formaJe ne l’ai pas vu. / Il ne nous a pas répondu.Nie widziałem go. / Nie odpowiedział nam.
czasownik + łącznik + moi / toi / le / la / les / lui / leur / nous / vousRegarde-le. / Écoutez-moi. / Donne-lui le livre.Spójrz na niego. / Posłuchajcie mnie. / Daj mu książkę.
ne + me / te / le / la / les / lui / leur + czasownik + pasNe le regarde pas ! / Ne me dis pas ça !Nie patrz na niego! / Nie mów mi tego!
  • Po czasowniku w trybie rozkazującym twierdzącym me zmienia się w moi, a te w toi. Dis-moi la vérité. / Réponds-moi.Powiedz mi prawdę. / Odpowiedz mi.
  • W passé composé imiesłów zgadza się z poprzedzającym go le, la lub les: je l’ai vue. Marie ? Je l’ai vue. / Les clés ? Je les ai prises.Marie? Widziałem ją. / Klucze? Wziąłem je.
  • O passé composé — zob. Passé composé: j’ai mangé.
  • O trybie rozkazującym — zob. Tryb rozkazujący: parle, parlons, parlez.

Wymowa: zaimki dopełnieniowe

Nic w tej sekcji nie jest na poziomie ani niższym. Zaczyna się od A1.

  • Przed samogłoską nous, vous i les łączą się z /z/: il vous aime wymawia się /il vu zɛm/. Il vous aime. / Je les écoute.On was kocha. / Słucham ich.
  • Lui wymawia się /lɥi/, a leur — /lœʁ/. Je lui parle. / Je leur parle.Rozmawiam z nim. / Rozmawiam z nimi.
  • O wszystkich liaison i elizjach — zob. Liaison i elizja.

Użycie: dopełnienie bliższe lub dalsze

Nic w tej sekcji nie jest na poziomie ani niższym. Zaczyna się od A1.

UżyciePrzykładPolskiPoziom
Osoba, bez przyimkaTu vois Marie ? — Oui, je la vois.Widzisz Marie? — Tak, widzę ją.
Rzecz, bez przyimkaTu prends les clés ? — Oui, je les prends.Bierzesz klucze? — Tak, biorę je.
Osoba z àTu parles à Paul ? — Oui, je lui parle.Rozmawiasz z Paulem? — Tak, rozmawiam z nim.
Kilka osób z àTu téléphones à tes parents ? — Oui, je leur téléphone.Dzwonisz do rodziców? — Tak, dzwonię do nich.
Czasowniki z à przed osobą: parler / téléphoner / donner / dire / écrire / répondreJe lui donne un cadeau. / Ils nous répondent.Daję mu prezent. / Oni nam odpowiadają.
Czasowniki bez przyimka: écouter / regarder / attendre / chercherJe l’écoute. / Nous la cherchons.Słucham go. / Szukamy jej.

Porównanie: dopełnienie bliższe i dalsze

Nic w tej sekcji nie jest na poziomie ani niższym. Zaczyna się od A1.

le, la, leslui, leurPoziom
dopełnienie bliższe, bez przyimkadopełnienie dalsze: à + osoba
Léa ? Je la regarde.Léa? Patrzę na nią.Léa ? Je lui parle.Léa? Rozmawiam z nią.
osoba lub rzecztylko osoba
Le livre ? Je le prends.Książka? Biorę ją.Paul ? Je lui écris.Paul? Piszę do niego.
imiesłów się zgadza: je l’ai vueimiesłów się nie zmienia: je lui ai parlé
Léa ? Je l’ai vue.Léa? Widziałem ją.Léa ? Je lui ai parlé.Léa? Rozmawiałem z nią.

Typowe błędy

Nic w tej sekcji nie jest na poziomie ani niższym. Zaczyna się od A1.

ŹleDobrzeZasadaPoziom
Je vois le.Je le vois.zaimek stoi przed czasownikiem: je le vois, a nie jak w „widzę go”
J’ai vu le.Je l’ai vu.w passé composé zaimek stoi przed czasownikiem posiłkowym: je l’ai vu
Je parle à lui.Je lui parle.„z nim” to lui przed czasownikiem: je lui parle
Je leurs parle.Je leur parle.zaimek leur nie ma ‑s (zaimek dzierżawczy leurs ma)
Donne-me le sel.Donne-moi le sel.po czasowniku me zmienia się w moi
Ne regarde-le pas !Ne le regarde pas !w trybie rozkazującym przeczącym zaimek wraca przed czasownik, bez łącznika
Marie ? Je l’ai vu.Marie ? Je l’ai vue.imiesłów zgadza się z l’ (= Marie) stojącym przed czasownikiem