Polski
FrançaisEnglishУкраїнськаEspañolPortuguêsDeutschItalianoPolskiTürkçeBahasa IndonesiaTiếng Việt

Czas teraźniejszy: czasowniki nieregularne

14 min

Aller, faire, venir, prendre oraz czasowniki na ‑ir i ‑re zmieniają temat: je vais, nous prenons, ils finissent. Prawie wszystkie mają ‑ons przy nous, ‑ez przy vous i ‑ent przy ils: Nous prenons. Vous venez. Ils attendent.

Podsumowanie

Nic w tej sekcji nie jest na poziomie ani niższym. Zaczyna się od A1.

ZagadnienieZasadaPrzykładPolskiPoziom
Formaaller: vais / vas / va / allons / allez / vontJe vais à Paris.Jadę do Paryża.
Formafaire: fais / fais / fait / faisons / faites / fontIl fait du sport.On uprawia sport.
Formavenir: viens / viens / vient / venons / venez / viennentJe viens de Lyon.Pochodzę z Lyonu.
Formaprendre: prends / prends / prend / prenons / prenez / prennentNous prenons le bus.Jedziemy autobusem.
Formafinir: finis / finis / finit / finissons / finissez / finissentElle finit à six heures.Ona kończy o szóstej.
Zasadanous ‑ons, vous ‑ez, ils ‑ent, oprócz vous faites, ils font, ils vontNous allons au parc. / Ils vont au cinéma.Idziemy do parku. / Idą do kina.
Formapartir: pars / pars / part / partons / partez / partentJe pars à midi.Wyjeżdżam w południe.
Formaattendre: attends / attends / attend / attendons / attendez / attendentElle attend le bus.Ona czeka na autobus.
Inne formyje mets, je sais, je connais, nous buvons, ils voientJe connais Paul.Znam Paula.
Pułapkavous faites, nie vous faisez; ils vont, nie ils allentVous faites du sport ?Uprawiacie sport?
Pułapkasavoir dla faktu, connaître dla osoby lub miejscaJe connais Paul. / Je sais où il habite.Znam Paula. / Wiem, gdzie mieszka.

Przegląd

Nic w tej sekcji nie jest na poziomie ani niższym. Zaczyna się od A1.

  • Te czasowniki zmieniają temat: ich formy uczy się na pamięć, grupami podobnych czasowników. Je vais au marché. / Ils font du sport.Idę na targ. / Oni uprawiają sport.
  • Prawie zawsze nous ma ‑ons, vous ma ‑ez, a ils ma ‑ent. Nous allons au parc. / Vous venez demain ? / Elles prennent le train.Idziemy do parku. / Przyjdziecie jutro? / One jadą pociągiem.
  • Trzy formy są wyjątkami: vous faites, ils font i ils vont. Vous faites du sport ? / Ils vont au cinéma.Uprawiacie sport? / Idą do kina.
  • Czasowniki na ‑ir i ‑re tworzą rodziny: jeden wzór wystarcza dla wszystkich czasowników rodziny. Il choisit un livre. / Elle part à six heures. / Nous vendons du pain.On wybiera książkę. / Ona wyjeżdża o szóstej. / Sprzedajemy chleb.
  • Czasowniki regularne na ‑er omawia Czas teraźniejszy: czasowniki na ‑er.
  • O être i avoir — zob. Être i avoir.
  • O pouvoir, vouloir i devoir — zob. Czasowniki modalne: pouvoir, vouloir, devoir.

Forma: aller, faire, venir

Nic w tej sekcji nie jest na poziomie ani niższym. Zaczyna się od A1.

OsobaallerfairevenirPoziom
je / j’vaisfaisviens
tuvasfaisviens
il / elle / onvafaitvient
nousallonsfaisonsvenons
vousallezfaitesvenez
ils / ellesvontfontviennent
  • Aller to jedyny nieregularny czasownik na ‑er: je vais, tu vas, il va. Comment allez‑vous ? — Je vais bien.Jak się pan ma? — Mam się dobrze.
  • Vous faites i ils font są wyjątkami od ‑ez i ‑ent. Qu’est-ce que vous faites ? / Mes parents font du vélo.Co robicie? / Moi rodzice jeżdżą na rowerze.
  • Venir w liczbie pojedynczej daje viens, vient, a z ils — viennent. Tu viens ? / Elles viennent de Québec.Idziesz? / One pochodzą z Quebecu.

Forma: prendre, boire, voir

Nic w tej sekcji nie jest na poziomie ani niższym. Zaczyna się od A1.

OsobaprendreboirevoirPoziom
je / j’prendsboisvois
tuprendsboisvois
il / elle / onprendboitvoit
nousprenonsbuvonsvoyons
vousprenezbuvezvoyez
ils / ellesprennentboiventvoient
  • W liczbie mnogiej prendre traci d: nous prenons; przy ils n się podwaja: ils prennent. Il prend le bus. / Ils prennent le train.On jedzie autobusem. / Oni jadą pociągiem.
  • Boire i voir zmieniają temat w liczbie mnogiej: nous buvons, ils boivent; nous voyons, ils voient. Nous buvons du thé. / Ils voient la mer.Pijemy herbatę. / Oni widzą morze.

Forma: mettre, savoir, connaître

Nic w tej sekcji nie jest na poziomie ani niższym. Zaczyna się od A2.

OsobamettresavoirconnaîtrePoziom
je / j’metssaisconnais
tumetssaisconnais
il / elle / onmetsaitconnaît
nousmettonssavonsconnaissons
vousmettezsavezconnaissez
ils / ellesmettentsaventconnaissent
  • Mettre ma w liczbie pojedynczej jedno t: il met, ale nous mettons. Je mets un pull. / Il met du sucre.Zakładam sweter. / On dosypuje cukru.
  • Savoir i connaître mają ‑ais, ‑ais, ‑ait; connaître zachowuje akcent î przed t: il connaît. Tu sais la réponse ? / Elle connaît bien Nice.Znasz odpowiedź? / Ona dobrze zna Niceę.

Forma: czasowniki na ‑ir

Nic w tej sekcji nie jest na poziomie ani niższym. Zaczyna się od A1.

OsobafinirchoisirréussirPoziom
je / j’finischoisisréussis
tufinischoisisréussis
il / elle / onfinitchoisitréussit
nousfinissonschoisissonsréussissons
vousfinissezchoisissezréussissez
ils / ellesfinissentchoisissentréussissent
  • Jak finir: choisir, réussir, grandir. W liczbie mnogiej do tematu dodaje się ‑iss-. Nous finissons à six heures. / Ils choisissent un film.Kończymy o szóstej. / Oni wybierają film.
OsobapartirsortirdormirPoziom
je / j’parssorsdors
tuparssorsdors
il / elle / onpartsortdort
nouspartonssortonsdormons
vouspartezsortezdormez
ils / ellespartentsortentdorment
  • Partir, sortir i dormir tracą w liczbie pojedynczej ostatnią spółgłoskę tematu: je pars, ale nous partons. Je pars à midi. / Tu sors ce soir ? / Il dort déjà.Wyjeżdżam w południe. / Wychodzisz dziś wieczorem? / On już śpi.

Forma: czasowniki na ‑re

Nic w tej sekcji nie jest na poziomie ani niższym. Zaczyna się od A2.

OsobaattendrerépondrevendrePoziom
je / j’attendsrépondsvends
tuattendsrépondsvends
il / elle / onattendrépondvend
nousattendonsrépondonsvendons
vousattendezrépondezvendez
ils / ellesattendentrépondentvendent
  • Jak attendre: répondre, vendre, perdre, entendre, descendre. Temat zachowuje d. J’attends le bus. / Elle répond au téléphone.Czekam na autobus. / Ona odbiera telefon.
  • Przy il, elle i on te czasowniki nie mają końcówki: il attend. Il vend du pain. / On descend ici.On sprzedaje chleb. / Tu wysiadamy.

Wymowa: liczba pojedyncza i mnoga

Nic w tej sekcji nie jest na poziomie ani niższym. Zaczyna się od A1.

OsobapartirattendreprendrePoziom
je / j’/ʒə paʁ//ʒatɑ̃//ʒə pʁɑ̃/
tu/ty paʁ//ty atɑ̃//ty pʁɑ̃/
il / elle / on/il paʁ//il atɑ̃//il pʁɑ̃/
nous/nu paʁtɔ̃//nu zatɑ̃dɔ̃//nu pʁənɔ̃/
vous/vu paʁte//vu zatɑ̃de//vu pʁəne/
ils / elles/il paʁt//il zatɑ̃d//il pʁɛn/
  • Faisons wymawia się /fəzɔ̃/, z /ə/: ai brzmi jak e. Nous faisons du sport.Uprawiamy sport.
  • Ostatnia spółgłoska tematu jest w liczbie pojedynczej niema, a w mnogiej słyszalna: il part /il paʁ/, ils partent /il paʁt/. Il attend le bus. / Ils attendent le bus.On czeka na autobus. / Oni czekają na autobus.
  • W liczbie mnogiej samogłoska nosowa staje się ustną: il vient /vjɛ̃/, ils viennent /vjɛn/. Il vient demain. / Ils viennent demain.On przyjdzie jutro. / Oni przyjdą jutro.
  • O nous attendons /nu zatɑ̃dɔ̃/ i innych liaison — zob. Liaison i elizja.

Użycie: aller, faire, venir, prendre, boire, voir

Nic w tej sekcji nie jest na poziomie ani niższym. Zaczyna się od A1.

UżyciePrzykładPolskiPoziom
aller: miejsce i zdrowieJe vais à l’école. / Comment vas‑tu ?Idę do szkoły. / Jak się masz?
venir de: pochodzenieJe viens de Lyon. / Tu viens d’où ?Jestem z Lyonu. / Skąd jesteś?
faire: zajęcieQu’est-ce que tu fais ? / Je fais du sport.Co robisz? / Uprawiam sport.
faire: pogodaIl fait beau. / Il fait froid ce matin.Jest ładna pogoda. / Dziś rano jest zimno.
faire les courses, faire la cuisineNous faisons les courses le samedi. / Elle fait la cuisine.W soboty robimy zakupy. / Ona gotuje.
prendre: posiłek, środek transportuJe prends un café. / Nous prenons le métro.Piję kawę. / Jedziemy metrem.
boire: napójElle boit de l’eau. / Vous buvez du thé ?Ona pije wodę. / Pijecie herbatę?
voir: co się widzi lub spotykaJe vois un chat. / Tu vois Marie demain ?Widzę kota. / Widzisz się jutro z Marie?
mettre: kłaść, zakładać ubranieJe mets mon manteau. / Il met le livre sur la table.Zakładam płaszcz. / On kładzie książkę na stole.
  • aller + bezokolicznik mówi, co się zrobi: zob. Bliska przyszłość: je vais manger.
  • O venir de i aller z miastem lub krajem — zob. Miasta i kraje.
  • O du, de la i des po boire, prendre i faire — zob. Partytywy i ilości.
  • Kanada: W Quebecu zakupy spożywcze nazywa się też faire l’épicerie. Nous faisons l’épicerie le samedi.W soboty robimy zakupy spożywcze.

Porównanie: savoir i connaître

Nic w tej sekcji nie jest na poziomie ani niższym. Zaczyna się od A2.

savoirconnaîtrePolskiPoziom
fakt, informacja, odpowiedźosoba, miejsce, rzecz, które już się zna
Je sais où il habite.Je connais Paul.Wiem, gdzie mieszka. / Znam Paula.
Tu sais qu’il est là ?Vous connaissez Paris ?Wiesz, że on tu jest? / Zna pan Paryż?

Typowe błędy

Nic w tej sekcji nie jest na poziomie ani niższym. Zaczyna się od A1.

ŹleDobrzeZasadaPoziom
Je vas au cinéma.Je vais au cinéma.je → vais
Ils allent au parc.Ils vont au parc.ils / elles → vont
Vous faisez du sport.Vous faites du sport.vous → faites
Il prends le bus.Il prend le bus.il ma prend, bez ‑s
Ils prendent le métro.Ils prennent le métro.w liczbie mnogiej prendre traci d i podwaja n
Nous finons à six heures.Nous finissons à six heures.w liczbie mnogiej do tematu finir dodaje się ‑iss-
Il est chaud aujourd’hui.Il fait chaud aujourd’hui.pogodę wyraża się czasownikiem faire: il fait chaud
Je parts à six heures.Je pars à six heures.partir traci w liczbie pojedynczej spółgłoskę tematu: je pars
Ils boient du thé.Ils boivent du thé.ils / elles → boivent

Co dalej

Co dalej