Polski

です: być

9 min

です mówi, kim lub czym ktoś albo coś jest; じゃありません to przeczenie, でした to czas przeszły, a じゃありませんでした to przeczenie w czasie przeszłym. Po rzeczowniku stoi です, a po temacie — は: わたしはアンナです。

Podsumowanie

Nic w tej sekcji nie jest na poziomie ani niższym. Zaczyna się od A0.

ZagadnienieZasadaPrzykładPolskiPoziom
Wzórrzeczownik + は + rzeczownik + ですわたしはアンナです。Jestem Anna.
Przeczenierzeczownik + じゃありません私わたしは学生がくせいじゃありません。Nie jestem studentem.
Czas przeszłyrzeczownik + でしたきのうはやすみでした。Wczoraj był dzień wolny.
Przeczenie w czasie przeszłymrzeczownik + じゃありませんでしたきのうはやすみじゃありませんでした。Wczoraj nie był dniem wolnym.
Pytanierzeczownik + は + rzeczownik + ですかアンナさんは学生がくせいですか。Czy Anna jest studentką?
Przedstawianie sięZacznij od はじめまして, zakończ よろしくおねがいします.はじめまして。ジョンです。よろしくおねがいします。Miło mi cię poznać. Jestem John. Mam nadzieję na dobrą znajomość.
Teżも zastępuje は: „też”.私わたしも学生がくせいです。Ja też jestem studentem.
Przeczenie formalneではありません w piśmie i w mowie oficjalnej, じゃありません w rozmowie.これは私わたしの本ほんではありません。To nie jest moja książka.
Odpowiedziはい、そうです potwierdza; いいえ、ちがいます zaprzecza.たなかさんは先生せんせいですか。 — はい、そうです。Czy Tanaka-san jest nauczycielem? — Tak, zgadza się.
Pułapkaさん nie idzie za własnym imieniem.わたしはアンナです。Jestem Anna.
Pułapkaじゃありません już kończy zdanie; nie dodaje się です.たなかさんは先生せんせいじゃありません。Tanaka-san nie jest nauczycielem.

Przegląd

Nic w tej sekcji nie jest na poziomie ani niższym. Zaczyna się od A0.

  • rzeczownik + は + rzeczownik + です znaczy „A to B”. わたしはアンナです。Jestem Anna.
  • です nie zmienia się według osoby ani liczby. わたしはがくせいです。 / わたしたちはがくせいです。Jestem studentem. / Jesteśmy studentami.
  • です należy do formy grzecznościowej: używa się jej wobec obcych, w szkole i w pracy.
  • は to partykuła oznaczająca temat; czyta się ją jako わ. Zob. は i が.
  • あります i います mówią, że coś istnieje albo gdzie się znajduje. Zob. あります i います.
  • です kończy też zdanie z przymiotnikiem. Zob. Przymiotniki い i Przymiotniki な.
  • W mowie potocznej zamiast です stosuje się formę prostą だ. Zob. Forma prosta.

Przedstawianie się

Nic w tej sekcji nie jest na poziomie ani niższym. Zaczyna się od A0.

UżyciePrzykładPolskiPoziom
Pierwsze spotkanieはじめまして。Miło mi cię poznać.
Podanie imieniaわたしはジョンです。Jestem John.
Samo imięジョンです。Jestem John.
Zakończenie przedstawieniaよろしくおねがいします。Mam nadzieję na dobrą znajomość.
Całe przedstawienie sięはじめまして。わたしはアンナです。よろしくおねがいします。 — はじめまして。たなかです。よろしくおねがいします。Miło mi cię poznać. Jestem Anna. Mam nadzieję na dobrą znajomość. — Miło mi cię poznać. Jestem Tanaka. Mam nadzieję na dobrą znajomość.
  • さん idzie za imieniem innej osoby; własne imię go nie ma. わたしはアンナです。 / たなかさんはせんせいです。Jestem Anna. / Tanaka-san jest nauczycielem.

Forma: czas teraźniejszy i przeszły w formie grzecznościowej

Nic w tej sekcji nie jest na poziomie ani niższym. Zaczyna się od A1.

CzasTwierdzeniePrzeczeniePoziom
Teraźniejszośćrzeczownik + ですrzeczownik + じゃありません
Przeszłośćrzeczownik + でしたrzeczownik + じゃありませんでした
  • W przeczeniu zamiast です stoi じゃありません. 私わたしは学生がくせいじゃありません。Nie jestem studentem.
  • Czas przeszły to でした; przeczenie w czasie przeszłym to じゃありませんでした. きのうはやすみでした。 / きのうはやすみじゃありませんでした。Wczoraj był dzień wolny. / Wczoraj nie był dniem wolnym.
  • Formę przeszłą łączy się z określeniem czasu, np. きのう („wczoraj”) lub むかし („dawniej”). むかし、私わたしは学生がくせいでした。Kiedyś byłem studentem.

Forma: pytania i odpowiedzi

Nic w tej sekcji nie jest na poziomie ani niższym. Zaczyna się od A1.

FormaPrzykładPolskiPoziom
rzeczownik + は + rzeczownik + ですかアンナさんは学生がくせいですか。Czy Anna jest studentką?
Odpowiedź: takアンナさんは学生がくせいですか。 — はい、学生がくせいです。Czy Anna jest studentką? — Tak, jest studentką.
Odpowiedź: nieたなかさんは先生せんせいですか。 — いいえ、先生せんせいじゃありません。Czy Tanaka-san jest nauczycielem? — Nie, nie jest nauczycielem.
Czas przeszłyきのうはやすみでしたか。 — はい、やすみでした。Czy wczoraj był dzień wolny? — Tak, był.
  • か na końcu zdania tworzy pytanie; szyk wyrazów się nie zmienia.
  • Zaimki pytające i intonacja pytania: zob. Pytania.

Użycie

Nic w tej sekcji nie jest na poziomie ani niższym. Zaczyna się od A0.

UżyciePrzykładPolskiPoziom
Czym jest rzeczこれはほんです。To jest książka.
Imię osobyわたしのなまえはアンナです。Mam na imię Anna.
Kim ktoś jest dla ciebieアンナさんは私わたしのともだちです。Anna jest moją przyjaciółką.
Zawód lub statusたなかさんは先生せんせいです。 / アンナさんは学生がくせいです。Tanaka-san jest nauczycielem. / Anna jest studentką.
Narodowośćアンナさんはアメリカ人じんです。 / たなかさんは日本人にほんじんです。Anna jest Amerykanką. / Tanaka-san jest Japończykiem.
  • も zastępuje は, gdy chodzi o „też”: rzeczownik + も + rzeczownik + です. Zob. Partykuły と, も, の. 私わたしも学生がくせいです。Ja też jestem studentem.

Niuanse

Nic w tej sekcji nie jest na poziomie ani niższym. Zaczyna się od A2.

ZagadnieniePrzykładPolskiPoziom
じゃありません: rozmowa i codzienne pisanieこれは私わたしの本ほんじゃありません。To nie jest moja książka.
ではありません: pismo, przemówienia i ogłoszeniaこれは私わたしの本ほんではありません。 / きのうはやすみではありませんでした。To nie jest moja książka. / Wczoraj nie był dniem wolnym.
Temat jasny z sytuacji się pomija; です zostajeアンナです。学生がくせいです。Jestem Anna. Jestem studentką.
そうです potwierdza to, co mówi pytanieたなかさんは先生せんせいですか。 — はい、そうです。Czy Tanaka-san jest nauczycielem? — Tak, zgadza się.
ちがいます lub そうじゃありません temu zaprzeczaたなかさんは先生せんせいですか。 — いいえ、ちがいます。Czy Tanaka-san jest nauczycielem? — Nie, to nieprawda.
Po いいえ właściwy rzeczownik z です daje odpowiedźアンナさんは先生せんせいですか。 — いいえ、学生がくせいです。Czy Anna jest nauczycielką? — Nie, jest studentką.

Typowe błędy

Nic w tej sekcji nie jest na poziomie ani niższym. Zaczyna się od A0.

ŹleDobrzeZasadaPoziom
わたしはアンナさんです。わたしはアンナです。さん idzie za imieniem innej osoby, nigdy za własnym
私わたしは学生がくせいじゃありませんです。私わたしは学生がくせいじゃありません。じゃありません już zamyka zdanie; です nie następuje
きのうはやすみじゃありません。きのうはやすみじゃありませんでした。określenie czasu przeszłego wymaga formy przeszłej: じゃありませんでした