Kiedy i jeśli: коли, якщо, якби
B1Budowa zdania 4 min
Коли́ wyraża czas, якщо́ — warunek realny, a якби́ — warunek nierealny, z czasem przeszłym i би. Mówiąc o przyszłości, po якщо́ i коли́ używamy czasu przyszłego: Якщо́ пі́де дощ, ми зали́шимося вдо́ма. Коли́ ти при́йдеш, ми пообі́даємо.
Na obecnym poziomie nie ma tu żadnych informacji. Ten widok zaczyna się od poziomu B1: wybierz B1 lub wyższy poziom.
Na obecnym poziomie nie ma tu żadnych informacji. Ten widok zaczyna się od poziomu B1: wybierz B1 lub wyższy poziom.
ŚciągaB1
| Spójnik | Zasada | Przykład | Polski |
|---|---|---|---|
| коли́ | czynności równoczesne: aspekt niedokonany | Коли́ ми йшли до університе́ту, пішо́в дощ. | Gdy szliśmy na uniwersytet, zaczął padać deszcz. |
| коли́ | jedna czynność po drugiej: aspekt dokonany | Коли́ ми прийшли́, уро́к уже́ поча́вся. | Gdy przyszliśmy, lekcja już się zaczęła. |
| коли́ | o przyszłości: czas przyszły | Коли́ ти при́йдеш, ми пообі́даємо. | Gdy przyjdziesz, zjemy obiad. |
| якщо́ | warunek realny; zdanie główne często zaczyna się od то | Якщо́ ви ви́вчите слова́, то ле́гко зрозумі́єте текст. | Jeśli nauczycie się słów, łatwo zrozumiecie tekst. |
| якщо́ | prawda ogólna: czas teraźniejszy | Якщо́ йде дощ, ми сидимо́ вдо́ма. | Jeśli pada deszcz, siedzimy w domu. |
| якби́ | warunek nierealny: czas przeszły i би | Якби́ я мав час, я пої́хав би до Льво́ва. | Gdybym miał czas, pojechałbym do Lwowa. |
| Pułapka | po якщо́ o przyszłości — czas przyszły | Якщо́ за́втра пі́де дощ, ми зали́шимося вдо́ма. | Jeśli jutro będzie padać, zostaniemy w domu. |
| Pułapka | би także w zdaniu głównym | Якби́ я знав, я прийшо́в би. | Gdybym wiedział, przyszedłbym. |
PrzeglądB1
- Коли́ odpowiada na pytanie „kiedy?”, a якщо́ i якби́ — „pod jakim warunkiem?”.
- Przecinek oddziela oba zdania, niezależnie od tego, które jest pierwsze. Ми зали́шимося вдо́ма, якщо́ пі́де дощ. — Zostaniemy w domu, jeśli będzie padać.
Коли: czasB1
| Użycie | Przykład | Polski |
|---|---|---|
| równocześnie: aspekt niedokonany | Коли́ ми йшли до університе́ту, виклада́ч повідо́мив про змі́ни в ро́зкладі. | Gdy szliśmy na uniwersytet, nauczyciel poinformował nas o zmianach w planie zajęć. |
| jedna po drugiej: aspekt dokonany | Коли́ ми прийшли́ до університе́ту, виклада́ч повідо́мив про змі́ни в ро́зкладі. | Gdy przyszliśmy na uniwersytet, nauczyciel poinformował nas o zmianach w planie zajęć. |
| przyszłość: czas przyszły | Коли́ ти при́йдеш, ми пообі́даємо. | Gdy przyjdziesz, zjemy obiad. |
- Aspekt czasownika: Aspekt: dokonany i niedokonany.
Якщо: warunek realnyB1
| Użycie | Przykład | Polski |
|---|---|---|
| przyszłość: czas przyszły w obu zdaniach | Якщо́ ви ви́вчите слова́, то ле́гко зрозумі́єте текст. | Jeśli nauczycie się słów, łatwo zrozumiecie tekst. |
| prawda ogólna, nawyk: czas teraźniejszy | Якщо́ йде дощ, ми сидимо́ вдо́ма. | Jeśli pada deszcz, siedzimy w domu. |
- Po zdaniu warunkowym zdanie główne może zaczynać się od то (wtedy).
Якби: warunek nierealnyB1
| Użycie | Przykład | Polski |
|---|---|---|
| teraz: якби́, czas przeszły i би | Якби́ я мав час, я пої́хав би до Льво́ва. | Gdybym miał czas, pojechałbym do Lwowa. |
| w przeszłości: te same formy | Якби́ ви ви́вчили слова́, то зрозумі́ли б текст. | Gdybyście nauczyli się słów, zrozumielibyście tekst. |
- Якби́ już zawiera би; w zdaniu głównym stawiamy би po spółgłosce, a б po samogłosce. я пої́хав би / ми пої́хали б — pojechałbym / pojechalibyśmy
- Коли́ б znaczy to samo co якби́. Formy z би: Tryb warunkowy z би.
Typowe błędyB1
| ✗ | ✓ | Zasada |
|---|---|---|
| Єслі бу́де час, я подзвоню́. | Якщо́ бу́де час, я подзвоню́. | якщо́; єслі to mieszanka z rosyjskim «если» |
| Якщо́ би я знав, я прийшо́в би. | Якби́ я знав, я прийшо́в би. | warunek nierealny wymaga якби́, nigdy якщо́ би |