Polski
EnglishУкраїнськаEspañolPortuguêsFrançaisDeutschItalianoPolskiTürkçeBahasa IndonesiaTiếng Việt

Zasady pisowni

B2–C1Podstawy 14 min

Końcówki zmieniają ostatnie litery wyrazu według reguł (running, hoping, studies), a pisownia brytyjska i amerykańska różnią się według stałych wzorców. Końcowa spółgłoska podwaja się po jednej akcentowanej samogłosce: begin → beginning, visit → visiting

Na obecnym poziomie nie ma tu żadnych informacji. Ten widok zaczyna się od poziomu B2: wybierz B2 lub wyższy poziom.

Na obecnym poziomie nie ma tu żadnych informacji. Ten widok zaczyna się od poziomu B2: wybierz B2 lub wyższy poziom.

ŚciągaB2–C1

ZagadnienieZasadaPrzykład
Podwojeniepodwoić końcową spółgłoskę po jednej akcentowanej samogłoscebegin → beginning / visit → visitedB2
Nieme eprzed samogłoską wypada, przed spółgłoską zostajehope → hoping / hope → hopefulB2
spółgłoska + yy zmienia się w i, ale przed ‑ing zostajestudy → studied / study → studyingB2
ie i eiie dla /iː/, ale ei po cbelieve / receiveB2
‑able / ‑ible‑able po całym wyrazie, ‑ible po rdzeniu, który nie jest wyrazemcomfortable / possibleB2
Przedrostkiobie części zachowują wszystkie litery; in- zmienia się w il-, im-, ir-mis + spell → misspell / in + possible → impossibleB2
Litery niemeniektóre zapisy zachowują literę, której się nie wymawiaknee / lamb / nightB2
Brytyjski i amerykańskibrytyjski ‑our, ‑re, ‑ise; amerykański ‑or, ‑er, ‑izecolour (amer.: color) / centre (amer.: center)B2
Pułapka‑ful ma jedno l, więc ‑fully ma dwaShe works carefully.B2
Dźwięk /ʃn/‑tion; ‑sion po l, n, r; ‑ssion po krótkiej samogłosceaction / tension / missionC1
Ten sam dźwiękpisownię wybiera gramatyka zdaniaThe dog wagged its tail. / It's late.C1
Pułapkadwie pary podwojonych liter: cc i rr, cc i mmoccurrence / accommodateC1

Podwojenie końcowej spółgłoskiB2

SłowoZasadaPrzykłady
jedna sylaba, jedna krótka samogłoska, jedna końcowa spółgłoskapodwoić spółgłoskęrun → running / big → bigger / stop → stoppedB2
więcej niż jedna sylaba, akcent na ostatniej sylabiepodwoić spółgłoskębegin → beginning / prefer → preferred / admit → admittedB2
więcej niż jedna sylaba, akcent na wcześniejszej sylabiepisać wyraz bez zmianvisit → visited / offer → offered / open → openingB2
kończy się jedną samogłoską i l, bez względu na akcentbrytyjska angielszczyzna podwaja ltravel → travelled (amer.: traveled) / cancel → cancelled (amer.: canceled)B2
kończy się na w, x lub ypisać wyraz bez zmiansnow → snowing / fix → fixed / play → playedB2
  • Podwojenie występuje przed przyrostkiem samogłoskowym, np. ‑ing lub ‑ed; przyrostek spółgłoskowy łączy się z niezmienionym wyrazem. sun → sunny / sad → sadly

Nieme e przed przyrostkiemB2

PrzyrostekZasadaPrzykłady
zaczyna się od samogłoski: ‑ing, ‑er, ‑ye wypadahope → hoping / nice → nicer / noise → noisyB2
zaczyna się od spółgłoski: ‑ful, ‑ly, ‑mente zostajehope → hopeful / love → lovely / manage → managementB2
‑able lub ‑ous po ce lub gee zostaje, żeby c i g pozostały miękkienotice → noticeable / manage → manageable / courage → courageousB2
zaczyna się od spółgłoski, w kilku wyrazache wypadaargue → argument / true → truly / whole → whollyB2

Zmiana y na iB2

Koniec wyrazuZasadaPrzykłady
spółgłoska + y przed każdym przyrostkiem oprócz ‑ingy → istudy → studied / happy → happier / happy → happily / beauty → beautifulB2
spółgłoska + y przed ‑ingy zostajestudy → studying / carry → carrying / cry → cryingB2
samogłoska + yy zostajeplay → played / enjoy → enjoyed / buy → buyerB2
samogłoska + y w kilku wyrazachy → isay → said / pay → paid / lay → laid / day → dailyB2

ie i eiB2

PisowniaZasadaPrzykłady
iezwykły zapis dźwięku /iː/believe / piece / field / nieceB2
ei po cdźwięk /iː/ po creceive / ceiling / deceive / receiptB2
ei dla innych dźwiękówdźwięki /eɪ/ i /aɪ/neighbour / weigh / eight / heightB2
ei w kilku wyrazachdźwięk /iː/ po literze innej niż c: każdy wyraz trzeba zapamiętaćseize / weird / either / neitherB2

Końcówki brzmiące tak samoB2

KońcówkaZasadaPrzykłady
‑ablepo rdzeniu, który jest całym wyrazemcomfortable / readable / enjoyableB2
‑iblepo rdzeniu, który nie jest wyrazempossible / visible / incredible / flexibleB2
‑ance / ‑antpo twardym c lub gelegance / elegant / significance / significantB2
‑ence / ‑entpo miękkim c lub ginnocence / innocent / intelligence / agentB2
inne rdzeniekażdy wyraz trzeba zapamiętaćimportance / difference / independent / assistantB2
  • Rzeczownik na ‑ance odpowiada przymiotnikowi na ‑ant, a ‑ence — ‑ent. importance and important / difference and different

Przedrostki i przyrostkiB2

PołączenieZasadaPrzykłady
przedrostek i wyrazobie części zachowują wszystkie literydis + appear → disappear / un + necessary → unnecessary / mis + spell → misspellB2
przeczące in- przed lin- → il-legal → illegal / logical → illogicalB2
przeczące in- przed m lub pin- → im-possible → impossible / mature → immature / polite → impoliteB2
przeczące in- przed rin- → ir-regular → irregular / responsible → irresponsibleB2
przyrostek ‑fuljedno l na końcucare → careful / help → helpful / wonder → wonderfulB2
‑ly po l, także w ‑fulzachować l i dodać lyreal → really / final → finally / beautiful → beautifullyB2
‑ly po ‑icdodać ‑allybasic → basically / automatic → automatically / dramatic → dramaticallyB2
jeden wyjątek: publicdodać ‑lypublic → publiclyB2

Litery niemeB2

PisowniaLitera niemaPrzykłady
kn-kknee /niː/ · know /nəʊ/ · knife /naɪf/B2
wr-wwrite /raɪt/ · wrong /rɒŋ/ · wrist /rɪst/B2
gn- / ‑gnggnaw /nɔː/ · sign /saɪn/ · foreign /ˈfɒrən/B2
‑mbblamb /læm/ · climb /klaɪm/ · thumb /θʌm/B2
‑mnnautumn /ˈɔːtəm/ · column /ˈkɒləm/B2
ps-ppsychology /saɪˈkɒlədʒi/ · psychic /ˈsaɪkɪk/B2
h na początku niektórych wyrazówhhour /ˈaʊə/ · honest /ˈɒnɪst/ · heir /eə/B2
gh po samogłosceghnight /naɪt/ · daughter /ˈdɔːtə/ · though /ðəʊ/B2
‑stle / ‑stentcastle /ˈkɑːsl/ (amer.: /ˈkæsl/) · listen /ˈlɪsn/ · whistle /ˈwɪsl/B2

Porównanie: pisownia brytyjska i amerykańskaB2

SchematBrytyjskiAmerykańskiPrzykład
o lub ou przed r‑our‑orcolour (amer.: color) / honour (amer.: honor) / neighbour (amer.: neighbor)B2
re lub er na końcu‑re‑ercentre (amer.: center) / theatre (amer.: theater)B2
s lub z w końcówkach czasowników‑ise‑izeorganise (amer.: organize) / realise (amer.: realize)B2
s lub z po y w końcówkach czasowników‑yse‑yzeanalyse (amer.: analyze) / paralyse (amer.: paralyze)B2
c lub s w końcówkach rzeczowników‑ce‑sedefence (amer.: defense) / offence (amer.: offense)B2
końcowe ue‑ogue‑ogcatalogue (amer.: catalog) / analogue (amer.: analog)B2
ae i oe w wyrazach greckich i łacińskichae / oeeanaemia (amer.: anemia) / manoeuvre (amer.: maneuver)B2
nieme e przed ‑ing i ‑ment‑eing / ‑ement‑ing / ‑mentageing (amer.: aging) / judgement (amer.: judgment)B2
ZnaczenieBrytyjskiAmerykański
kolor popioługreygrayB2
guma wokół kołatyretireB2
kamienna krawędź jezdnikerbcurbB2
pisemne polecenie zapłaty z rachunku bankowegochequecheckB2
plan wydarzeń lub program telewizyjnyprogrammeprogramB2
  • Pisownia oksfordzka w brytyjskiej angielszczyźnie pisze ‑ize i zachowuje ‑yse. organize / analyse
  • Niektóre czasowniki we wszystkich odmianach angielskiego kończą się na ‑ise. advise / exercise / revise / surprise
  • Brytyjska angielszczyzna pisze program z jednym m, gdy chodzi o program komputerowy. a computer program
  • Jeden tekst trzyma się jednego wariantu pisowni. The colour of the centre is grey.

Schematy dźwiękowe: ‑tion, ‑cede, ‑aryC1

PisowniaZasadaPrzykłady
‑tion/ʃn/ po spółgłoskach i większości samogłosekaction / option / station / solutionC1
‑sion/ʃn/ po l, n i rcompulsion / tension / versionC1
‑ssion/ʃn/ po krótkiej samogłoscemission / passion / discussion / permissionC1
‑sion/ʒn/ po samogłoscedecision / television / occasionC1
‑cianosoba z umiejętnościąmusician / electrician / magician / politicianC1
‑cesszwykła końcówkasuccess / access / processC1
‑ceedtylko trzy czasownikiexceed / proceed / succeedC1
‑cedewszystkie pozostałe czasownikiprecede / recede / concedeC1
‑sedetylko jeden czasowniksupersedeC1
‑ary / ‑ery / ‑oryjeden dźwięk, trzy zapisy: każdy wyraz trzeba zapamiętaćnecessary / cemetery / categoryC1
  • Rzeczownik procedure ma jedno e po c, a proceed ma dwa. a safe procedure

Wyrazy różniące się tylko pisowniąC1

SłowaZasadaPrzykłady
their / there / they'retheir pokazuje, do kogo coś należy, there wskazuje miejsce lub otwiera there is, they're to they areThey lost their keys. / The keys are there. / They're late.C1
your / you'reyour oznacza coś twojego, you're to you areIs this your bag? / You're right.C1
its / it'sits oznacza przynależność do rzeczy lub zwierzęcia, it's to it is lub it hasThe cat licked its paw. / It's cold.C1
whose / who'swhose pyta o właściciela, who's to who is lub who hasWhose bag is this? / Who's coming?C1
to / too / twoto stoi przed czasownikiem lub miejscem, too znaczy także lub zbyt, two to liczba 2I want to go. / It's too hot. / I have two sisters.C1
SłowaZasadaPrzykłady
affect / effectaffect to czasownik, effect to rzeczownikNoise can affect sleep. / The effect was big.C1
advice / adviseadvice to rzeczownik, advise to czasownikTake my advice. / I advise you to wait.C1
breath / breathebreath to rzeczownik, breathe to czasownikTake a deep breath. / Breathe slowly.C1
practice / practisepractice to rzeczownik, practise to czasownik w brytyjskiej angielszczyźnieFootball practice is at six. / I practise every day.C1
licence / licenselicence to rzeczownik, license to czasownik w brytyjskiej angielszczyźnieI have a driving licence. / The council will license the shop.C1
lose / looselose to czasownik, loose to przymiotnikDon't lose your keys. / These trousers are loose.C1
past / passedpassed to forma czasownika, past to rzeczownik, przymiotnik, przyimek lub przysłówekShe passed the exam. / It's past nine o'clock.C1
stationary / stationerystationary to przymiotnik, stationery to rzeczownikThe car was stationary. / I need some stationery.C1
principal / principleprincipal to przymiotnik, principle to rzeczownik oznaczający zasadęHer principal aim is to win. / It is a matter of principle.C1
quiet / quitequiet to przymiotnik, quite to przysłówekThe room is quiet. / It's quite late.C1
  • amer.: Amerykańska angielszczyzna pisze practice i license zarówno dla rzeczownika, jak i dla czasownika.

Wyrazy zapożyczoneC1

RodzajZasadaPrzykłady
znak diakrytyczny w codziennym wyrazieznak jest opcjonalnycafé / cafe, naïve / naiveC1
znak diakrytyczny odróżniający dwa wyrazyzachować znakrésumé ≠ resume / exposé ≠ exposeC1
płeć osoby‑é dla mężczyzny, ‑ée dla kobietyfiancé ≠ fiancée / protégé ≠ protégéeC1
liczba mnoga zapożyczonego rzeczownikaniektóre zachowują liczbę mnogą języka źródłowego: zob. Liczba mnogaanalysis → analyses / criterion → criteriaC1

Dzielenie wyrazów na końcu wierszaC1

SytuacjaZasadaPrzykłady
między sylabamiwiersz łamie się po sylabiecom-puter / win-dow / hos-pi-talC1
przedrostek lub przyrostekwiersz łamie się na łączeniuun-able / walk-ing / care-fulC1
pierwsza sylaba z jednej literyłamać po dalszej sylabie albo zostawić wyraz w całościelec-tric / about / enoughC1
wyraz złożony z łącznikiemwiersz łamie się na łącznikuwell-known / mother-in-lawC1

Typowe błędyB2–C1

ŹleDobrzeZasada
beginingbeginningbegin ma akcent na ostatniej sylabieB2
hopeinghopingnieme e wypada przed przyrostkiem samogłoskowymB2
studyedstudiedy zmienia się w i po spółgłosceB2
freindfriendfriend ma ie dla dźwięku /e/B2
carefullcareful‑ful ma jedno lB2
realyreallyreal kończy się na l, więc z ‑ly wychodzą dwaB2
occurenceoccurrencepodwójne c i podwójne rC1
accomodateaccommodatepodwójne c i podwójne mC1
seperateseparateseparate zawiera parC1
definatelydefinitelydefinite zachowuje e przed ‑lyC1
recievereceiveei po cC1
untilluntiluntil kończy się jednym lC1
wichwhichwhich zaczyna się od whC1

Co dalej

Co dalej

Co dalej

Edytuj tę stronę na GitHubie

Poziom

Treści powyżej wybranego poziomu są ukryte.