# Zdania z що i щоб

https://langs123.com/pl/ukrainian/sentence/shcho-shchob/
CEFR A2–B1 · 2026-10-18 · CC BY 4.0, langs123 contributors (https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/)

> Що wprowadza to, co ktoś wie lub mówi; щоб wprowadza cel lub życzenie, z bezokolicznikiem albo z czasownikiem w czasie przeszłym. Przed що i щоб, które otwierają zdanie podrzędne, zwykle stawiamy przecinek: Я зна́ю, що ти пра́вий. Ми вчимо́ мо́ву, щоб розмовля́ти з дру́зями.

## Ściąga

| Zagadnienie | Zasada | Przykład | Polski |
| --- | --- | --- | --- |
| що | co ktoś wie, myśli lub mówi | Я зна́ю, що ми зроби́ли це пра́вильно. | Wiem, że zrobiliśmy to dobrze. |
| де / куди́ / зві́дки | pytanie zależne | Ви не зна́єте, де мій словни́к? | Czy wie pan, gdzie jest mój słownik? |
| щоб | щоб z bezokolicznikiem: cel, ten sam podmiot | Я вчу мо́ву, щоб працюва́ти в Украї́ні. | Uczę się języka, żeby pracować na Ukrainie. |
| щоб | щоб z czasem przeszłym: inny podmiot | Я хо́чу, щоб ти прийшо́в. | Chcę, żebyś przyszedł. |
| що ≠ щоб | що: fakt; щоб: prośba lub polecenie | Він сказа́в, що я працю́ю. ≠ Він сказа́в, щоб я працюва́в. | Powiedział, że pracuję. ≠ Powiedział, żebym pracował. |
| чому́ / скі́льки / наві́що | pytanie zależne | Скажи́, скі́льки ко́штує квито́к. | Powiedz, ile kosztuje bilet. |
| Pułapka | przecinek przed що i щоб | Я ду́маю, що він уже́ вдо́ма. | Myślę, że on już jest w domu. |
| Pułapka | po щоб z innym podmiotem — czas przeszły | Ма́ма хо́че, щоб ми подзвони́ли. | Mama chce, żebyśmy zadzwonili. |

## Przegląd

- Що łączy zdanie podrzędne, które mówi, co ktoś wie, myśli lub mówi. Виклада́ч сказа́в, що я ма́ю бага́то працюва́ти. — Nauczyciel powiedział, że muszę dużo pracować.
- Щоб łączy zdanie podrzędne, które podaje cel: po co coś się robi. Ми вчимо́ украї́нську мо́ву, щоб розмовля́ти з дру́зями. — Uczymy się ukraińskiego, żeby rozmawiać z przyjaciółmi.
- Що nigdy nie znika, a przed що i щоб zwykle stawiamy przecinek.

## Що: to, co wiemy lub mówimy

| Użycie | Przykład | Polski |
| --- | --- | --- |
| зна́ти / ду́мати / сказа́ти (wiedzieć, myśleć, mówić) z що | Я зна́ю, що ми зроби́ли це пра́вильно. | Wiem, że zrobiliśmy to dobrze. |
| де / куди́ / зві́дки: pytanie zależne | Ви не зна́єте, де мій словни́к? / Батьки́ зна́ють, куди́ ми ї́демо. | Czy wie pan, gdzie jest mój słownik? / Rodzice wiedzą, dokąd jedziemy. |
| хто / чому́ / скі́льки / наві́що: pytanie zależne | Скажи́, чому́ ти запізни́вся. / Повідо́мте, хто змо́же допомогти́. | Powiedz, dlaczego się spóźniłeś. / Dajcie znać, kto może pomóc. |

- Pytanie zależne zachowuje szyk pytania niezależnego. Куди́ ми ї́демо? ≠ Я не зна́ю, куди́ ми ї́демо. — Dokąd jedziemy? ≠ Nie wiem, dokąd jedziemy.

## Щоб: cel i życzenia

| Użycie | Przykład | Polski |
| --- | --- | --- |
| щоб z bezokolicznikiem: cel, ten sam podmiot | Ми хо́димо в музе́ї, щоб кра́ще зна́ти істо́рію мі́ста. | Chodzimy do muzeów, żeby lepiej poznać historię miasta. |
| щоб z czasem przeszłym: cel, inny podmiot | Я говорю́ пові́льно, щоб ви зрозумі́ли. | Mówię powoli, żebyście zrozumieli. |
| щоб z czasem przeszłym: życzenie | Я хо́чу, щоб ти прийшо́в. | Chcę, żebyś przyszedł. |
| щоб z czasem przeszłym: prośba lub polecenie | Виклада́ч сказа́в, щоб я бага́то працюва́в. | Nauczyciel powiedział, żebym dużo pracował. |

- Gdy drugie zdanie ma inny podmiot, czasownik po щоб stoi w czasie przeszłym, nawet gdy mowa o przyszłości. За́втра я подзвоню́, щоб ви не забу́ли. — Jutro zadzwonię, żebyście nie zapomnieli.

## Porównanie: що i щоб

| що | щоб |
| --- | --- |
| fakt: co się dzieje | prośba, polecenie, cel |
| Він сказа́в, що я працю́ю. — Powiedział, że pracuję. | Він сказа́в, щоб я працюва́в. — Powiedział, żebym pracował. |

## Typowe błędy

| ✗ | ✓ | Zasada |
| --- | --- | --- |
| Я вчу мо́ву, чтоб працюва́ти. | Я вчу мо́ву, щоб працюва́ти. | щоб; чтоб to słowo rosyjskie |