# Inne przyimki: для, про, без, від

https://langs123.com/pl/ukrainian/prepositions/other-prepositions/
CEFR A1–B1 · 2026-10-18 · CC BY 4.0, langs123 contributors (https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/)

> Przyimki про, з, для, без, від, до, крім, замість, за, на i через: co oznacza każdy z nich i z jakim przypadkiem się łączy. Każdy przyimek wymaga swojego przypadku, więc uczy się go razem z nim: з Оле́ною, для дру́га, про тебе́

## Ściąga

| Zagadnienie | Zasada | Przykład | Polski |
| --- | --- | --- | --- |
| Про | про (o) z biernikiem | Я ду́маю про відпочи́нок. | Myślę o wypoczynku. |
| З: razem | з / із / зі z narzędnikiem: z kim? | Дмитро́ розмовля́є з Оле́ною. | Dmytro rozmawia z Oleną. |
| З: cecha | з / із / зі z narzędnikiem: z czym? | Я люблю́ чай із лимо́ном. | Lubię herbatę z cytryną. |
| Для | для (dla) z dopełniaczem | Спорт кори́сний для здоро́в’я. | Sport jest dobry dla zdrowia. |
| З: materiał | з / із / зі z dopełniaczem: z czego? | компо́т зі сві́жих фру́ктів | kompot ze świeżych owoców |
| Без | без (bez) z dopełniaczem | Я п’ю ка́ву без цу́кру. | Piję kawę bez cukru. |
| Від | від z dopełniaczem: przyczyna, porównanie | Брат ви́щий від ме́не. | Mój brat jest wyższy ode mnie. |
| З: dziedzina | з / із / зі z dopełniaczem: z jakiego przedmiotu? | Це підру́чник із фі́зики. | To jest podręcznik do fizyki. |
| До | до z dopełniaczem: do czego coś należy | Шука́ємо дета́лі до автомобі́ля. | Szukamy części do samochodu. |
| За, через | за z biernikiem: w imię czegoś; че́рез z biernikiem: z powodu | Вони́ боро́лися за свобо́ду. / Ми не ви́йшли че́рез дощ. | Walczyli o wolność. / Nie wyszliśmy z powodu deszczu. |
| На | на z biernikiem: схо́жий на / хворі́ти на (być podobnym do, chorować na) | Син схо́жий на ба́тька. | Syn jest podobny do ojca. |
| Крім, замість | крім (oprócz) i замі́сть (zamiast) z dopełniaczem | Я п’ю чай замі́сть ка́ви. | Piję herbatę zamiast kawy. |

## Про

| Użycie | Przykład | Polski |
| --- | --- | --- |
| про po czasownikach ду́мати / мрі́яти (myśleć, marzyć) | Я ду́маю про відпочи́нок. / Ми мрі́ємо про по́дорож. | Myślę o wypoczynku. / Marzymy o podróży. |
| про po czasownikach розповіда́ти / говори́ти / чита́ти (opowiadać, mówić, czytać) | Розкажі́ть про свою́ сім’ю́. | Opowiedzcie nam o swojej rodzinie. |

- про zawsze łączy się z biernikiem: Ми гово́римо про ме́не. — Rozmawiamy o mnie.

## З, із, зі z narzędnikiem

| Użycie | Przykład | Polski |
| --- | --- | --- |
| z kim? — razem | Виклада́ч працю́є зі студе́нтами. | Wykładowca pracuje ze studentami. |
| z czym? — co coś zawiera | Оле́на лю́бить ка́ву з молоко́м. | Olena lubi kawę z mlekiem. |
| jak? — sposób wykonania czynności | Студе́нти розмовля́ли з акце́нтом. | Studenci mówili z akcentem. |
| між z narzędnikiem: relacje | Між дру́зями нема́є таємни́ць. | Między przyjaciółmi nie ma tajemnic. |

## Для, до, з, без, від, крім, замість z dopełniaczem

| Użycie | Przykład | Polski |
| --- | --- | --- |
| для: dla kogo lub do czego | Ми підготува́ли сюрпри́з для дру́га. | Przygotowaliśmy niespodziankę dla przyjaciela. |
| з / із / зі: z czego coś jest zrobione | Скушту́йте сала́т із кра́бів. | Spróbujcie sałatki z kraba. |
| з / із / зі: dziedzina lub przedmiot szkolny | Ви́конайте впра́ви з грама́тики. | Wykonajcie ćwiczenia z gramatyki. |
| до: do czego coś należy lub pasuje | Шука́ємо дета́лі до автомобі́ля. | Szukamy części do samochodu. |
| без: bez | Я п’ю ка́ву без цу́кру. / Розпочина́йте без ме́не. | Piję kawę bez cukru. / Zaczynajcie beze mnie. |
| від / з: przyczyna uczucia | Він почервоні́в від со́рому. / Ді́ти стриба́ли з ра́дості. | Zaczerwienił się ze wstydu. / Dzieci skakały z radości. |
| від w porównaniu | Брат ви́щий від ме́не. | Mój brat jest wyższy ode mnie. |
| крім: oprócz | Усі́ прийшли́, крім Оле́га. | Przyszli wszyscy oprócz Oleha. |
| замі́сть: zamiast | Я п’ю чай замі́сть ка́ви. | Piję herbatę zamiast kawy. |

## За, по, через, на z biernikiem

| Użycie | Przykład | Polski |
| --- | --- | --- |
| за: w imię sprawy, na rzecz kogoś | Вони́ боро́лися за свобо́ду. / Вона́ мо́литься за мир. | Walczyli o wolność. / Modli się o pokój. |
| по: pójść po kogoś lub po coś | Піди́ по во́ду. / Тре́ба посла́ти по лі́каря. | Idź po wodę. / Trzeba posłać po lekarza. |
| че́рез: z powodu | Ми не ви́конали завда́ння че́рез хворо́бу. | Nie wykonaliśmy zadania z powodu choroby. |
| схо́жий на: do kogo ktoś jest podobny | Син схо́жий на ба́тька. | Syn jest podobny do ojca. |
| хворі́ти на / захворі́ти на: choroba, na którą ktoś choruje lub zapada | Бабу́ся захворі́ла на грип. | Babcia zachorowała na grypę. |

## Typowe błędy

| ✗ | ✓ | Zasada |
| --- | --- | --- |
| Я ду́маю о тобі́. | Я ду́маю про тебе́. | ду́мати про łączy się z biernikiem; о pochodzi tu z rosyjskiego |
| Я розмовля́ю з Оле́на. | Я розмовля́ю з Оле́ною. | з w znaczeniu „razem z” łączy się z narzędnikiem |
| Ка́ва без цу́кор. | Ка́ва без цу́кру. | без łączy się z dopełniaczem |
| консульта́ція по матема́тиці | консульта́ція з матема́тики | przedmiot wymaga з i dopełniacza; по to tu kalka z rosyjskiego |
| Бабу́ся захворі́ла гри́пом. | Бабу́ся захворі́ла на грип. | choroba wymaga на i biernika; захворі́ти гри́пом to kalka z rosyjskiego |
| Ми не ви́йшли із-за дощу́. | Ми не ви́йшли че́рез дощ. | przyczynę wyraża че́рез; із-за to kalka z rosyjskiego |