# Celownik

https://langs123.com/pl/ukrainian/nouns-cases/dative/
CEFR A1–B1 · 2026-10-18 · CC BY 4.0, langs123 contributors (https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/)

> Celownik odpowiada na pytania кому́? (komu?) i чому́? (czemu?): nazywa osobę, której coś się daje, mówi lub robi. Rzeczowniki rodzaju męskiego mają -ові lub -у, rodzaju żeńskiego -і: Я дзвоню́ бра́тові. Я допомага́ю ма́мі.

## Ściąga

| Zagadnienie | Zasada | Przykład | Polski |
| --- | --- | --- | --- |
| Rodzaj męski | -ові lub -у | Я дзвоню́ бра́тові. | Dzwonię do brata. |
| Rodzaj żeński | końcówka -і | Я пишу́ сестрі́. | Piszę do siostry. |
| Rodzaj nijaki | -у (-ю) | Цьому́ мі́сту п’ятсо́т ро́ків. | To miasto ma pięćset lat. |
| Liczba mnoga | -ам / -ям | Я допомага́ю дру́зям. | Pomagam przyjaciołom. |
| Zaimki | мені́ / тобі́ / нам / вам | Да́йте мені́ ка́ву, будь ла́ска. | Proszę mi dać kawę. |
| Zaimki | йому́ / їй / їм | Я допомага́ю їй. | Pomagam jej. |
| Wiek | komu? i liczba lat | Дідусе́ві вісімдеся́т ро́ків. | Dziadek ma osiemdziesiąt lat. |
| Czasowniki | допомага́ти / дзвони́ти / дя́кувати komu? | Я допомага́ю бабу́сі. | Pomagam babci. |
| Stan | komu jak? | Мені́ хо́лодно. | Jest mi zimno. |
| Potrzeba | тре́ба / потрі́бно: komu potrzebne? | Тобі́ тре́ба відпочи́ти. | Musisz odpocząć. |
| Pułapka | дя́кувати komu?: дя́кую вам | Дя́кую вам! | Dziękuję! |

## Przegląd

- Celownik odpowiada na pytania кому́? i чому́? i nazywa osobę, której coś się daje lub mówi: Я дару́ю ма́мі кві́ти. — Daję mamie kwiaty.

## Forma: rzeczowniki

| Grupa | Mianownik | Celownik |
| --- | --- | --- |
| Rodzaj męski, temat twardy | брат | бра́тові / бра́ту |
| Rodzaj męski, temat miękki | учи́тель / Андрі́й | учи́телеві / учи́телю / Андрі́єві / Андрі́ю |
| Rodzaj żeński na -а | ма́ма / сестра́ | ма́мі / сестрі́ |
| Rodzaj żeński na -я, -ія | бабу́ся / Марі́я | бабу́сі / Марі́ї |
| Rodzaj nijaki | мі́сто / мо́ре | мі́сту / мо́рю |
| Liczba mnoga | батьки́ / дру́зі | батька́м / дру́зям |
| Rodzaj żeński bez końcówki | о́сінь / ніч | о́сені / но́чі |

- Przed -і spółgłoski г, к i х zmieniają się w з, ц i с: Я дзвоню́ жі́нці. — Dzwonię do żony.
- Imiona i inne rzeczowniki zmieniają się tak samo: Переда́й О́льзі приві́т. — Pozdrów ode mnie Olhę.

## Forma: zaimki

| Mianownik | Celownik |
| --- | --- |
| я | мені́ |
| ти | тобі́ |
| він / воно́ | йому́ |
| вона́ | їй |
| ми | нам |
| ви | вам |
| вони́ | їм |

## Użycie

| Użycie | Przykład | Polski |
| --- | --- | --- |
| kto dostaje, słyszy lub czyta | Подару́й кни́жку студе́нтові. | Podaruj studentowi książkę. |
| po czasownikach допомага́ти / дзвони́ти / дя́кувати | Я допомага́ю бабу́сі. | Pomagam babci. |
| wiek | Дідусе́ві вісімдеся́т ро́ків. | Dziadek ma osiemdziesiąt lat. |
| komu coś się podoba: przy подо́бається | Студе́нтам сподо́балася екску́рсія. | Studentom spodobała się wycieczka. |
| jak ktoś się czuje | Нам ве́село. | Jest nam wesoło. |
| adresat | Я щоти́жня пишу́ батька́м. | Piszę do rodziców co tydzień. |
| potrzeba: тре́ба / потрі́бен | Оле́ні потрі́бна допомо́га. | Olena potrzebuje pomocy. |

- Wiek: Wiek: мені двадцять років.
- Więcej o подо́батися: Podobać się: мені подобається.

## Typowe błędy

| ✗ | ✓ | Zasada |
| --- | --- | --- |
| Дя́кую вас. | Дя́кую вам. | дя́кувати wymaga celownika; дя́кую вас pochodzi z rosyjskiego |
| Ви́бачте мене́. | Ви́бачте мені́. | вибача́ти wymaga celownika; ви́бачте мене́ pochodzi z rosyjskiego |
| Я допомага́ю ма́му. | Я допомага́ю ма́мі. | допомага́ти wymaga celownika |