# Zaimki podmiotowe

https://langs123.com/pl/french/pronoms/pronoms-sujets/
CEFR A0–A2 · 2026-10-24 · CC BY 4.0, langs123 contributors (https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/)

> Zaimki podmiotowe **je**, **tu**, **il**, **elle**, **on**, **nous**, **vous**, **ils** i **elles** stoją przed czasownikiem. Czasownik w formie osobowej zawsze ma wyrażony podmiot: **Elle** habite à Lyon. **Nous** mangeons.

## Podsumowanie

| Zagadnienie | Zasada | Przykład |  |
| --- | --- | --- | --- |
| Forma | **je** / **tu** / **il** / **elle** / **nous** / **vous** / **ils** / **elles** | **Elle** habite à Nice. | Mieszka w Nicei. |
| Elizja | przed samogłoską **je** zmienia się w **j’** | J’habite à Nice. | Mieszkam w Nicei. |
| Tu i vous | **tu** do przyjaciela, **vous** dla grzeczności lub do kilku osób | **Vous** parlez anglais ? | Czy pan mówi po angielsku? |
| Il i elle | **il** o mężczyźnie, **elle** o kobiecie | Marc est là. **Il** travaille. | Marc jest tutaj. Pracuje. |
| Il i elle | przy rzeczy decyduje rodzaj rzeczownika | La clé ? **Elle** est là. | Klucz? Jest tutaj. |
| On | **on** zastępuje **nous** w mowie i ma formę jak **il** | **On** mange ensemble ? | Zjemy razem? |
| Ils | **ils** dla grupy mężczyzn lub grupy mieszanej | Léa et Paul sont là. **Ils** travaillent. | Léa i Paul są tutaj. Pracują. |
| On | **on** oznacza też ludzi w ogóle | En France, **on** parle français. | We Francji mówi się po francusku. |
| Pułapka | czasownik nigdy nie występuje bez zaimka podmiotowego | **Il** est à Paris. | Jest w Paryżu. |

## Przegląd

- Czasownik w formie osobowej zawsze ma podmiot: zaimek lub rzeczownik. **Je** parle. / **Léa** parle. (Mówię. / Léa mówi.)
- Zaimek podmiotowy stoi przed czasownikiem. **Nous** habitons à Lyon. / **Ils** arrivent. (Mieszkamy w Lyonie. / Przychodzą.)
- O wyborze między tu i vous — zob. Tu i vous.
- W pytaniu z inwersją zaimek stoi po czasowniku: zob. Pytania.
- O podkreślaniu osoby (moi, je…) — zob. Zaimki akcentowane.
- Zaimki, które towarzyszą czasownikowi jako dopełnienia: zob. Zaimki dopełnieniowe.

## Forma: zaimki podmiotowe

| Osoba | Liczba pojedyncza | Liczba mnoga |
| --- | --- | --- |
| 1 | je / j’ | nous |
| 2 | tu | vous |
| 3 | il / elle | ils / elles |
| 3 | on |  |

- Przed samogłoską lub niemym h **je** zmienia się w **j’**. J’aime le café. / J’habite à Nice. / **Je** parle. (Lubię kawę. / Mieszkam w Nicei. / Mówię.)
- **Il** i **elle** dotyczą jednego podmiotu; **ils** i **elles** — kilku. **Elle** travaille. / **Elles** travaillent. (Ona pracuje. / One pracują.)
- O elizjach i liaison — zob. Liaison i elizja.

## Użycie: kogo oznacza każdy zaimek

| Użycie | Przykład |  |
| --- | --- | --- |
| **je**: osoba mówiąca | **Je** m’appelle Léa. / **Je** suis français. | Nazywam się Léa. / Jestem Francuzem. |
| **tu**: jedna osoba, do której mówi się na „ty” | **Tu** parles anglais ? / **Tu** as faim ? | Mówisz po angielsku? / Jesteś głodny? |
| **vous**: jedna osoba, do której zwracamy się grzecznie, lub kilka osób | **Vous** habitez à Paris ? / **Vous** avez faim, les enfants ? | Czy pan mieszka w Paryżu? / Jesteście głodni, dzieci? |
| **il** i **elle**: mężczyzna, kobieta | Marc est là. **Il** travaille. / Léa est là. **Elle** travaille. | Marc jest tutaj. Pracuje. / Léa jest tutaj. Pracuje. |
| **nous**: mówiący i inni | **Nous** habitons à Lyon. / **Nous** sommes amis. | Mieszkamy w Lyonie. / Jesteśmy przyjaciółmi. |
| **ils** i **elles**: kilka osób | Paul et Marc sont là. **Ils** travaillent. / Léa et Anna sont là. **Elles** travaillent. | Paul i Marc są tutaj. Pracują. / Léa i Anna są tutaj. Pracują. |
| **il** i **elle**: rzecz lub zwierzę | Où est le livre ? ‖ **Il** est sur la table. / Où est la clé ? ‖ **Elle** est là. | Gdzie jest książka? ‖ Jest na stole. / Gdzie jest klucz? ‖ Jest tutaj. |
| **ils**: grupa mężczyzn lub grupa mieszana | Léa et Paul sont là. **Ils** travaillent. / Anna, Léa et Paul sont là. **Ils** travaillent. | Léa i Paul są tutaj. Pracują. / Anna, Léa i Paul są tutaj. Pracują. |
| **on**: w mowie „my”, z formą jak **il** | **On** mange ensemble ? / **On** est amis. | Zjemy razem? / Jesteśmy przyjaciółmi. |
| **il** bez osoby: pogoda | **Il** pleut. / **Il** neige. | Pada deszcz. / Pada śnieg. |
| **on**: ludzie w ogóle | En France, **on** parle français. / **On** mange bien ici. | We Francji mówi się po francusku. / Tutaj dobrze się je. |

- **Il** i **elle** zależą od rodzaju rzeczownika, także gdy mowa o rzeczy. Le téléphone ? **Il** est neuf. / La voiture ? **Elle** est neuve. (Telefon? Jest nowy. / Samochód? Jest nowy.)
- Rodzaj rzeczowników: zob. Rodzaj rzeczowników.
- Wystarczy jeden mężczyzna w grupie, by użyć **ils**; **elles** dotyczy tylko kobiet. Anna, Léa et Paul sont là : **ils** travaillent. / Anna et Léa sont là : **elles** travaillent. (Anna, Léa i Paul są tutaj: pracują. / Anna i Léa są tutaj: pracują.)
- Z **on** czasownik ma formę jak przy **il**. **On** parle français. / **On** a faim. (Mówimy po francusku. / Jesteśmy głodni.)
- O użyciu c’est i il est przy osobach i rzeczach — zob. C’est i il est.

## Wymowa: zaimki podmiotowe

| Zaimek | Przed spółgłoską | Przed samogłoską |
| --- | --- | --- |
| je | **je parle** /ʒə paʁl/ | **j’aime** /ʒɛm/ |
| on | **on parle** /ɔ̃ paʁl/ | **on aime** /ɔ̃ nɛm/ |
| nous | **nous parlons** /nu paʁlɔ̃/ | **nous aimons** /nu zɛmɔ̃/ |
| vous | **vous parlez** /vu paʁle/ | **vous aimez** /vu zɛme/ |
| ils | **ils parlent** /il paʁl/ | **ils aiment** /il zɛm/ |
| elles | **elles parlent** /ɛl paʁl/ | **elles aiment** /ɛl zɛm/ |

- Przed samogłoską **on** łączy się z /n/, a **nous**, **vous**, **ils** i **elles** z /z/. **On** a faim. / **Nous** avons faim. / **Ils** ont faim. (Jesteśmy głodni. / Jesteśmy głodni. / Są głodni.)
- **Il** i **ils** brzmią tak samo, /il/; różnicę pokazuje liaison na /z/ lub forma czasownika. **Il a** faim /il a/. · **Ils ont** faim /il zɔ̃/. · **Ils sont** là /il sɔ̃/. (Jest głodny. / Są głodni. / Są tutaj.)
- Wszystkie liaison i elizje: zob. Liaison i elizja.

## Typowe błędy

| ✗ | ✓ |  |
| --- | --- | --- |
| Je habite à Lyon. | J’habite à Lyon. | przed samogłoską lub niemym h **je** zmienia się w **j’** |
| Habite à Paris. | **Elle** habite à Paris. | zaimek podmiotowy jest obowiązkowy: **elle habite**, choć po polsku mówimy „Mieszka w Paryżu” |
| Où est la clé ? Il est sur la table. | Où est la clé ? **Elle** est sur la table. | **la clé** jest rodzaju żeńskiego: **elle**; **le livre** męskiego: **il** |
| Léa et Paul sont là. Elles travaillent. | Léa et Paul sont là. **Ils** travaillent. | grupa mieszana to **ils** |
| On parlons français. | On **parle** français. | **on** wymaga formy jak **il** |