# Przyimki czasu

https://langs123.com/pl/french/prepositions/prepositions-temps/
CEFR A1–A2 · 2026-10-24 · CC BY 4.0, langs123 contributors (https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/)

> Przyimki czasu, takie jak **à**, **en**, **pendant**, **depuis**, **dans** i **il y a**, umiejscawiają zdarzenie w czasie. O przeszłości mówi się **il y a**, o przyszłości — **dans**: Je suis arrivé **il y a** deux jours. Je pars **dans** deux jours.

## Podsumowanie

| Zagadnienie | Zasada | Przykład |  |
| --- | --- | --- | --- |
| **à** + heure | **à** + godzina: à huit heures, à midi | Le film commence **à** huit heures. | Film zaczyna się o ósmej. |
| **le** + jour | **le** lundi: w każdy poniedziałek; **lundi**: jeden konkretny dzień | Je travaille **le** lundi. | Pracuję w poniedziałki. |
| **le** + date | **le** + data: le 3 juillet | Elle est née **le** 3 mai. | Urodziła się 3 maja. |
| **en**, **au** | **en** + miesiąc, rok, pora roku; **au** printemps | Nous partons **en** juillet. | Wyjeżdżamy w lipcu. |
| **pendant** | **pendant** + czas trwania: jak długo | Je dors **pendant** huit heures. | Śpię osiem godzin. |
| **dans** | **dans** + czas trwania: w przyszłości | Le train part **dans** dix minutes. | Pociąg odjeżdża za dziesięć minut. |
| **avant**, **après** | **avant** i **après** + rzeczownik | Je mange **avant** le cours. | Jem przed lekcją. |
| **il y a** | **il y a** + czas trwania: w przeszłości | Je suis arrivé **il y a** deux jours. | Przyjechałem dwa dni temu. |
| **depuis** | **depuis** + czas trwania lub data: trwa nadal | Il pleut **depuis** lundi. | Pada od poniedziałku. |
| Pułapka | **au printemps**, ale **en été**, **en automne**, **en hiver** | Les fleurs poussent **au** printemps. | Kwiaty rosną wiosną. |
| Pułapka | **depuis**, nie **il y a**, gdy trwa nadal | J’habite ici **depuis** trois ans. | Mieszkam tu od trzech lat. |

## Przegląd

- Przyimek zależy od słowa oznaczającego czas: godziny, dnia, miesiąca, pory roku lub roku. Je me lève **à** sept heures. / Elle travaille **le** lundi. / Nous partons **en** juillet. (Wstaję o siódmej. / Ona pracuje w poniedziałki. / Wyjeżdżamy w lipcu.)
- Czas trwania wyraża się przez **pendant**, **dans**, **il y a** lub **depuis** przed liczbą. Je dors **pendant** huit heures. / Le train part **dans** dix minutes. (Śpię osiem godzin. / Pociąg odjeżdża za dziesięć minut.)
- O podawaniu godziny zob. Podawanie godziny.
- O dniach, miesiącach i datach zob. Dni, miesiące i daty.
- **Il y a** + czas trwania różni się od **il y a** + rzeczownik, które oznacza istnienie. Zob. Il y a.

## Kiedy? Godzina, dzień, miesiąc

| Moment | Znaczenie | Przykład |  |
| --- | --- | --- | --- |
| Godzina | **à** | Le film commence **à** huit heures. / Je mange **à** midi. | Film zaczyna się o ósmej. / Jem w południe. |
| Dzień, który wraca co tydzień | **le** | Je travaille **le** lundi. | Pracuję w poniedziałki. |
| Jeden konkretny dzień | bez przyimka i przedimka | Je pars **lundi**. | Wyjeżdżam w poniedziałek. |
| Data | **le** | Elle est née **le** 3 mai. | Urodziła się 3 maja. |
| Miesiąc | **en** | Nous partons **en** juillet. / Il fait froid **en** janvier. | Wyjeżdżamy w lipcu. / W styczniu jest zimno. |
| Pora roku | **en** / **au** | Il neige **en** hiver. / Les fleurs poussent **au** printemps. | Zimą pada śnieg. / Kwiaty rosną wiosną. |
| Rok | **en** | Il est né **en** 2010. | Urodził się w 2010 roku. |
| Święto | **à** | On offre des cadeaux **à** Noël. | W Boże Narodzenie daje się prezenty. |

- Kanada: W Quebecu **en fin de semaine** znaczy „w weekend”. Qu’est-ce que tu fais **en** fin de semaine ? (Co robisz w weekend?)
- Kanada: W Quebecu **en avant-midi** i **en après-midi** wskazują porę dnia. Le médecin est là **en** après-midi. (Lekarz jest po południu.)

## Początek, koniec, przybliżenie

| Przyimek | Znaczenie | Przykład |  |
| --- | --- | --- | --- |
| **de** **…** **à** **…** | początek i koniec okresu | Le magasin est ouvert **de** neuf heures **à** dix-huit heures. | Sklep jest otwarty od dziewiątej do osiemnastej. |
| **jusqu’à** | koniec trwającej czynności | Je travaille **jusqu’à** six heures. | Pracuję do szóstej. |
| **vers** | przybliżony moment | Je rentre **vers** six heures. | Wracam do domu około szóstej. |

## Jak długo? Czas trwania i kolejność

| Przyimek | Znaczenie | Przykład |  |
| --- | --- | --- | --- |
| **pendant** | czas trwania czynności lub wydarzenia | Je dors **pendant** huit heures. / Il lit **pendant** le voyage. | Śpię osiem godzin. / On czyta podczas podróży. |
| **dans** | kiedy to nastąpi, licząc od teraz | Le train part **dans** dix minutes. / Je rentre **dans** une heure. | Pociąg odjeżdża za dziesięć minut. / Wracam za godzinę. |
| **avant** | wcześniej niż jakiś moment lub wydarzenie | Je mange **avant** le cours. / Elle arrive **avant** midi. | Jem przed lekcją. / Ona przyjeżdża przed południem. |
| **après** | później niż jakiś moment lub wydarzenie | Nous allons au cinéma **après** le dîner. / Il téléphone **après** huit heures. | Idziemy do kina po kolacji. / On dzwoni po ósmej. |
| **il y a** | kiedy to nastąpiło, licząc wstecz | Je suis arrivé **il y a** deux jours. / Elle est partie **il y a** une heure. | Przyjechałem dwa dni temu. / Ona wyszła godzinę temu. |
| **depuis** | początek sytuacji, która trwa nadal | J’habite ici **depuis** trois ans. / Il pleut **depuis** lundi. | Mieszkam tu od trzech lat. / Pada od poniedziałku. |
| **en** | czas potrzebny na dokończenie czegoś | Il lit ce livre **en** deux heures. / Elle prépare le repas **en** vingt minutes. | Czyta tę książkę w dwie godziny. / Ona przygotowuje posiłek w dwadzieścia minut. |
| **avant de** | przed czasownikiem w bezokoliczniku | Je prends un café **avant de** travailler. | Piję kawę przed pracą. |

- Po **depuis** czasownik zostaje w czasie teraźniejszym, dopóki sytuacja trwa. J’habite à Lyon **depuis** 2020. / Nous sommes mariés **depuis** cinq ans. (Mieszkam w Lyonie od 2020 roku. / Jesteśmy małżeństwem od pięciu lat.)
- **Il y a** stosuje się z czasownikiem w passé composé. Zob. Passé composé: j’ai mangé. Il a téléphoné **il y a** dix minutes. (Dzwonił dziesięć minut temu.)
- **Dans** + czas trwania często towarzyszy bliskiej przyszłości. Zob. Bliska przyszłość: je vais manger. Je vais partir **dans** deux heures. (Wyjdę za dwie godziny.)

## Porównanie: depuis, pendant, il y a, dans, en

| depuis: trwa nadal | pendant: już się skończyło | il y a: moment, licząc wstecz |
| --- | --- | --- |
| J’habite ici **depuis** deux ans. (Mieszkam tu od dwóch lat.) | J’ai habité ici **pendant** deux ans. (Mieszkałem tu przez dwa lata.) | J’ai déménagé **il y a** deux ans. (Przeprowadziłem się dwa lata temu.) |
| Je suis malade **depuis** trois jours. (Jestem chory od trzech dni.) | J’ai été malade **pendant** trois jours. (Chorowałem przez trzy dni.) | J’ai été malade **il y a** trois jours. (Chorowałem trzy dni temu.) |

| dans: kiedy to się zacznie | en: ile to zajmuje |
| --- | --- |
| Je finis **dans** deux heures. (Skończę za dwie godziny.) | Je finis le travail **en** deux heures. (Kończę pracę w dwie godziny.) |
| Le film commence **dans** cinq minutes. (Film zaczyna się za pięć minut.) | Il fait le tour du lac **en** une heure. (Obchodzi jezioro w godzinę.) |

## Typowe błędy

| ✗ | ✓ |  |
| --- | --- | --- |
| Les fleurs poussent en printemps. | Les fleurs poussent **au** printemps. | **printemps** łączy się z **au**, pozostałe trzy pory roku z **en** |
| Je mange avant de la classe. | Je mange **avant** la classe. | **avant de** stosuje się tylko przed bezokolicznikiem; przed rzeczownikiem mówi się **avant** |