# Partytywy i ilości

https://langs123.com/pl/french/nom-determinants/partitifs-quantites/
CEFR A1–A2 · 2026-10-24 · CC BY 4.0, langs123 contributors (https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/)

> **Du**, **de la** i **de l’** nazywają ilość, której się nie liczy; **beaucoup de** i **un kilo de** mówią, ile. Po słowie oznaczającym ilość lub miarę stoi samo **de**, bez przedimka: beaucoup **de** pain, un kilo **de** pommes

## Podsumowanie

| Zagadnienie | Zasada | Przykład |  |
| --- | --- | --- | --- |
| Forma | **du** / **de la** / **de l’** / **des** + rzeczownik | Je mange **du** pain. / Il boit de l’eau. | Jem chleb. / On pije wodę. |
| Zamawianie | **Je voudrais** + **du**, **de la**, **de l’** | Je voudrais de l’eau, s’il vous plaît. | Poproszę wodę. |
| Policzalne czy nie | **du**, **de la**: to, czego się nie liczy; **un**, **une**: to, co się liczy | Je mange **de la** salade. / Je mange **une** pomme. | Jem sałatę. / Jem jabłko. |
| Ilość | **beaucoup de** / **un peu de** / **trop de** / **assez de** + rzeczownik, bez przedimka | J’ai **beaucoup de** travail. | Mam dużo pracy. |
| Miara | **un kilo de** / **un litre de** / **une bouteille de** / **un verre de** + rzeczownik | Une bouteille d’eau, s’il vous plaît. | Poproszę butelkę wody. |
| Przeczenie | **du** / **de la** / **des** / **un** / **une** → **pas de** | Je n’ai **pas de** pain. | Nie mam chleba. |
| Lubić, nienawidzić | **aimer**, **adorer**, **détester**: **le**, **la**, **les** | J’aime **le** café. | Lubię kawę. |
| Peu czy un peu | **peu de**: prawie nic; **un peu de**: trochę | Il y a **peu de** lait. / Il y a **un peu de** lait. | Jest mało mleka. / Jest trochę mleka. |
| Plus, jamais | **ne** … **plus de**, **ne** … **jamais de** + rzeczownik | Il n’y a **plus de** lait. | Nie ma już mleka. |
| Pułapka | partytyw nigdy nie znika: nazwa substancji zawsze ma przedimek | Je bois de l’eau. | Piję wodę. |
| Pułapka | po **beaucoup**, **trop**… stoi **de**, nigdy **du** ani **des** | Il y a **trop de** bruit. | Jest za dużo hałasu. |

## Przegląd

- Przedimek częściowy (**du**, **de la**, **de l’**) nazywa ilość, której się nie liczy; **un** i **une** liczą jedną rzecz. Je mange **du** riz. / Je mange **une** pomme. (Jem ryż. / Jem jabłko.)
- Po słowie oznaczającym ilość lub miarę stoi **de** (**d’** przed samogłoską), a rzeczownik zostaje bez przedimka. Elle mange **beaucoup de** fruits. / Un litre d’eau. (Ona je dużo owoców. / Litr wody.)
- O **le**, **la**, **un**, **une** i **des** — zob. Przedimki.
- O tym, jak rozpoznać rodzaj rzeczownika — zob. Rodzaj rzeczowników.

## Forma: przedimek częściowy

| Rzeczownik | Forma | Przykład |
| --- | --- | --- |
| rodzaj męski | **du** | du pain |
| rodzaj żeński | **de la** | de la soupe |
| przed samogłoską lub niemym h | **de l’** | de l’eau |
| liczba mnoga | **des** | des légumes |

- Przedimek częściowy stoi zawsze przed rzeczownikiem: nigdy go nie pomijamy. Je bois **du** thé. / Elle prend **de la** confiture. (Piję herbatę. / Ona bierze dżem.)
- **Des** to także liczba mnoga od **un** i **une**: zob. Przedimki.
- O zastępowaniu partytywu zaimkiem **en** — zob. Y i en.

## Użycie: przedimek częściowy

| Użycie | Przykład |  |
| --- | --- | --- |
| Zamawiać, prosić | Je voudrais **du** pain, s’il vous plaît. / Je voudrais de l’eau. | Poproszę chleb. / Poproszę wodę. |
| Jedzenie i picie | Je mange **de la** soupe. / Il boit **du** lait. | Jem zupę. / On pije mleko. |
| Materiał, substancja | Il y a **du** sable ici. / Elle achète **de la** laine. | Tu jest piasek. / Ona kupuje wełnę. |
| Pogoda | Il y a **du** soleil. / Il y a **du** vent. | Jest słonecznie. / Jest wietrznie. |
| Pojęcie, którego się nie liczy | J’ai **du** temps. / Elle a **de la** chance. | Mam czas. / Ona ma szczęście. |
| Zajęcie z faire | Je fais **du** sport. / Elle fait **de la** musique. | Uprawiam sport. / Ona zajmuje się muzyką. |

- Po **aimer**, **adorer**, **détester** i **préférer** mówi się o rzeczy ogólnie: przedimek jest określony. J’aime **le** café. / Elle déteste **les** oignons. (Lubię kawę. / Ona nie znosi cebuli.)
- O ogólnym i konkretnym użyciu **le**, **la**, **les** — zob. Przedimki.

## Forma: słowa oznaczające ilość

| Forma | Znaczenie | Przykład |  |
| --- | --- | --- | --- |
| **beaucoup de** + rzeczownik | duża ilość | Il mange **beaucoup de** pain. / Elle a beaucoup d’amis. | On je dużo chleba. / Ona ma wielu przyjaciół. |
| **un peu de** + rzeczownik niepoliczalny | niewielka ilość | Je prends **un peu de** lait. / Il y a un peu d’eau. | Biorę trochę mleka. / Jest trochę wody. |
| **trop de** + rzeczownik | więcej, niż trzeba | Il y a **trop de** bruit. / Tu as trop d’idées. | Jest za dużo hałasu. / Masz za dużo pomysłów. |
| **assez de** + rzeczownik | tyle, ile trzeba | Nous avons **assez de** chaises. / Elle a assez d’argent. | Mamy dość krzeseł. / Ona ma dość pieniędzy. |
| **peu de** + rzeczownik | prawie nic: brakuje | Il a peu d’amis. / Il y a **peu de** neige. | Ma mało przyjaciół. / Jest mało śniegu. |
| **plus de** / **moins de** + rzeczownik | więcej, mniejsza ilość | Je veux **plus de** sel. / Il y a **moins de** voitures. | Chcę więcej soli. / Jest mniej samochodów. |
| **quelques** / **plusieurs** + rzeczownik w liczbie mnogiej | kilka; więcej niż dwa | J’ai **quelques** amis ici. / Il a **plusieurs** frères. | Mam tu kilku przyjaciół. / Ma kilku braci. |

- Po **beaucoup de** czasownik zgadza się z rzeczownikiem. Beaucoup d’enfants **jouent** ici. / Beaucoup de pain **reste**. (Wiele dzieci bawi się tutaj. / Zostało dużo chleba.)
- O pytaniu o ilość z **combien de** — zob. Pytania.
- O porównywaniu ilości (**plus de** … **que**, **autant de**) — zob. Stopień wyższy i najwyższy.

## Forma: miary i naczynia

| Miara | Przykład |  |
| --- | --- | --- |
| Waga i objętość | Je voudrais **un kilo de** pommes. / Elle boit un litre d’eau par jour. | Poproszę kilo jabłek. / Ona pije litr wody dziennie. |
| Naczynia | Une bouteille d’eau, s’il vous plaît. / Un **verre de** vin. / Une **tasse de** thé. | Poproszę butelkę wody. / Kieliszek wina. / Filiżankę herbaty. |
| Opakowania i porcje | Un **paquet de** riz. / Une **boîte de** thon. / Une **tranche de** jambon. | Paczka ryżu. / Puszka tuńczyka. / Plasterek szynki. |
| Dokładne ilości | Cinq cents **grammes de** farine. / Une douzaine d’œufs. | Pięćset gramów mąki. / Tuzin jajek. |

- Miara jest rzeczownikiem: po liczebniku stoi w liczbie mnogiej, a następny rzeczownik się nie zmienia. Deux **kilos de** pommes. / Trois bouteilles d’eau. (Dwa kilo jabłek. / Trzy butelki wody.)
- O liczebnikach — zob. Liczebniki.

## Forma: przeczenie

| Forma | Przykład |  |
| --- | --- | --- |
| **ne** **…** **pas de** + rzeczownik | Je n’ai **pas de** pain. / Il ne mange **pas de** viande. / Nous n’avons pas d’eau. | Nie mam chleba. / On nie je mięsa. / Nie mamy wody. |
| **ne** **…** **plus de** / **ne** **…** **jamais de** + rzeczownik | Il n’y a **plus de** lait. / Elle ne boit **jamais de** café. | Nie ma już mleka. / Ona nigdy nie pije kawy. |
| **ce n’est pas** + **du** / **de la** / **de l’** / **des** + rzeczownik | Ce n’est pas **du** café, c’est du thé. / Ce ne sont pas **des** frites. | To nie kawa, to herbata. / To nie są frytki. |
| **sans** + rzeczownik | Un café **sans** sucre. / Un thé **sans** lait. | Kawa bez cukru. / Herbata bez mleka. |

- Po **ne** … **pas** formy **du**, **de la**, **de l’**, **des**, **un** i **une** zmieniają się w **de** (**d’** przed samogłoską). Elle a **une** voiture. / Elle n’a pas **de** voiture. (Ona ma samochód. / Ona nie ma samochodu.)
- Przedimek określony po **ne** … **pas** się nie zmienia. Je n’aime pas **le** café. / Il n’a pas **les** clés. (Nie lubię kawy. / On nie ma kluczy.)
- O miejscu **ne** … **pas** i innych przeczeniach — zob. Przeczenie.

## Typowe błędy

| ✗ | ✓ |  |
| --- | --- | --- |
| Je mange pain. | Je mange **du** pain. | nazwa substancji zawsze ma przedimek: **du** pain |
| Je bois du eau. | Je bois de l’eau. | przed samogłoską **de l’**: **de l’eau** |
| Je mange du pomme. | Je mange **une** pomme. | owoc, który się liczy, ma **un** lub **une**, nie **du** |
| Je n’ai pas du pain. | Je n’ai **pas de** pain. | po **ne** … **pas** **du** zmienia się w **de** |
| Il y a beaucoup du monde. | Il y a **beaucoup de** monde. | po **beaucoup** — **de** bez przedimka |
| Elle a beaucoup des amis. | Elle a beaucoup d’amis. | **des** nie występuje po **beaucoup**: **beaucoup d’amis** |
| Une bouteille de l’eau, s’il vous plaît. | Une bouteille d’eau, s’il vous plaît. | po mierze — **de** bez przedimka |
| Un bouteille d’eau. | **Une** bouteille d’eau. | **bouteille** jest rodzaju żeńskiego: **une bouteille** |
| J’aime du café. | J’aime **le** café. | po **aimer** mówi się o kawie ogólnie: **le** |
| Ce n’est pas de café. | Ce n’est pas **du** café. | po **ce n’est pas** przedimek częściowy zostaje: **du** café |